Tygodnik Rodzin Katolickich „Źródło”
ul. Kazimierza Wielkiego 18/3
30-074 Kraków

Sekretariat: 12 423-22-57
Redakcja: 12 421-75-49
Prenumerata: 12 422-74-18

PASTERSKIE NAUCZANIE

ORGANIZACJA POLSKIEGO PARLAMENTU

KS. ABP STANISŁAW GĄDECKI

Nasza Ojczy­zna jest kra­jem o bar­dzo dłu­gich tra­dy­cjach zgro­ma­dzeń usta­wo­daw­czych. Nie jest to wpraw­dzie tra­dy­cja tak dłu­ga jak 1050 lat pierw­szej pol­skiej die­ce­zji w Pozna­niu, nie­mniej jed­nak rów­nież i ona jest god­na wspo­mnie­nia. Tę tra­dy­cję trze­ba koniecz­nie przy­po­mnieć wszyst­kim Pola­kom, ponie­waż par­la­men­tar­ny sys­tem I Rzecz­po­spo­li­tej był feno­me­nem w ska­li euro­pej­skiej. U nas, każ­dy szlach­cic – bez wzglę­du na swój mają­tek czy tytuł – był upraw­nio­ny do gło­so­wa­nia. Ponie­waż zaś szlach­ta w Pol­sce sta­no­wi­ła ok. 10% jej miesz­kań­ców, ozna­cza­ło to, że w okre­sie począt­ków aż 10% oby­wa­te­li kra­ju posia­da­ło peł­ne pra­wa oby­wa­tel­skie. Takie­go odset­ka – jesz­cze 200 czy nawet 300 lat póź­niej – nie posia­da­ła więk­szość kra­jów euro­pej­skich. W „ojczyź­nie demo­kra­cji” – jak nazy­wa się Anglię – pra­wo wybor­cze w roku 1832 posia­da­ło 3,2% miesz­kań­ców, a w „ojczyź­nie rów­no­upraw­nie­nia”, czy­li we Fran­cji – tyl­ko 1,5%.
Zadzi­wia nas też spraw­na orga­ni­za­cja ówcze­sne­go pol­skie­go par­la­men­ta­ry­zmu. Prze­cież Rzecz­po­spo­li­ta w XVI/XVII wie­ku posia­da­ła powierzch­nię liczą­cą ok. 1 milio­na km kwa­dra­to­wych, czy­li tyle co obec­nie Niem­cy, Bel­gia, Holan­dia i Fran­cja razem wzię­te.

Frag­ment homi­lii wygło­szo­nej pod­czas Mszy św. z oka­zji 550-lecia par­la­men­ta­ry­zmu pol­skie­go, Archi­ka­te­dra War­szaw­ska, 13 VII 2018 r.